Dit jaar staat de Dag van de Duitse taal op 14 september in het teken van ‘moderne Duitstalige literatuur’. Onder literatuur wordt meestal het geschreven woord verstaan, maar dat betekent niet dat literatuur geen invloed heeft gehad op de muziek. Wij zochten hier een paar mooie voorbeelden van en maakten een speciale afspeellijst van Duitstalige muziek voor de Dag van de Duitse taal 2020.

Meerdere nummers in onze afspeellijst dit jaar zijn gebaseerd op Duitstalige literatuur. Het nummer ‘Dalai Lama’ van Rammstein kan bijvoorbeeld gezien worden als een moderne versie van het gedicht ‘Der Erlkönig’ van Johann Wolfgang von Goethe. In het lied worden de originele man en kind die per paard reizen, vervangen door een man met kind die met het vliegtuig reizen. De ‘Erlkönig’ wordt bovendien vervangen door de ‘König aller Winde’ en ook het eind van het lied en gedicht zijn vergelijkbaar. Opvallend verschil: de doodsoorzaak blijft bij Goethe onduidelijk en Rammstein wijst de vader aan als de oorzaak. 

Een ander nummer met een directe literaire link is ‘A-N-N-A’ van Freundeskreis, namelijk met het Dada-gedicht ‘An Anna Blume’ van Kurt Schwitters. Zowel in het gedicht als in het nummer komen de zinnen “Du bist von hinten, wie von vorne. A-N-N-A” voor. De stijl van het gedicht wordt ook benoemd in het lied met de vraag “Anna, wie war das da bei Dada?”

Literatuur komt ook nog terug in andere nummers in de afspeellijst. Zo is “Es ist was es ist, sagt die Liebe“ niet alleen de eerste zin van het refrein van het lied ‘Was es ist’ van MIA, maar ook de laatste zin van het gelijknamige gedicht van de Oostenrijks-Joodse schrijver Erich Fried. Verder kan de muziekgroep Von Wegen Lisbeth beschreven worden als een muziekvorm van Dada, aangezien hun combinatie van woorden iets weg heeft van een collage, zoals in het lied 'Wenn du tanzt'. Het lied ‘Ein Affe und ein Pferd’ van de groep K.I.Z. is gebaseerd op de Zweedse jeugdroman ‘Pipi Langkous’. En zo zijn nog enkele andere nummers duidelijk gebaseerd op literatuur.  

Maar muziek kan ook literarisch werken, door bijvoorbeeld het poëtische of verhalende karakter van een literatuur over te nemen. In de afspeellijst zijn hiervan ook vele voorbeelden te vinden, zoals ‘Das, was passiert’ van GLORIA over de essentie van het leven, ‘Einer dieser Steine’ van Sido en Mark Foster over de Sehnsucht om geliefd te worden, ‘Mensch’ van Herbert Grönemeyer over de mens en nog vele andere nummers.

Luister hier naar de Dag van de Duitse taal afspeellijst op Spotify en Youtube

De afspeellijst is naast leuk om te luisteren ook goed te gebruiken voor in de les of natuurlijk ook geschikt om te laten horen tijdens een borrel of feestje op de Dag van de Duitse taal. Doet u in 2020 ook (weer) mee? Meld uw initiatief ook aan!

Mee inspiratie opdoen voor activiteitein op de Dag van de Duitse taal kan hier: